ABD'de Washington merkezli, açıklanan veya onaylanan işten çıkarmaların kaydını tutan danışmanlık şirketi Challenger, Gray & Christmas verilerine göre 2025, ABD'de yeni iş yaratımlarındaki büyümenin oldukça zayıf olduğu bir yıldı. Dünyanın en büyük ekonomisinde 2024'te 2.2 milyon iş yaratılırken, 2025 yılında yaratılan yeni iş sayısı 584.000 düzeyinde kaldı. Bu da geçen yılı, milyonlarca kişinin işini kaybettiği 2020 ve 2021 yıllarındaki pandemi dönemindeki aksaklıklar hariç, 2003'ten bu yana iş büyümesinin en zayıf olduğu yıl yapıyor.
Küresel ekonomide ABD Başkanı Donald Trump’ın zorbalığıyla önemli gelişmeler yaşanıyor. Venezuela müdahalesi, İran’a tehdit, Grönland’ın ABD’ye katılmasını istemesi… Powell'a soruşturmaya rağmen, Wall Street ve diğer borsalar yükseliyor. Tüm mesele petrol ve nadir toprak elementlerinin de bulunduğu doğal kaynaklara erişim… Türkiye’de ise emeklilerin açlık sınırının altında aylığa mahkum edilmesi, faiz ödemelerinden kaynaklı bütçe açığı, İşsizlik Sigortası Fonu işverenler için yağma edilmesi haftanın önemli gelişmeleri…
Teknolojik değişim, yüzyıllardır iş piyasalarını yeniden şekillendirmiştir. Ancak bu değişimin faydaları her zaman geniş kitleler tarafından paylaşılmamıştır. Yapay zeka ve dijital teknolojiler günümüzün iş dünyasını dönüştürürken, büyük teknoloji şirketlerinde son dönemde yaşanan işten çıkarmalar da gösterdiği gibi, inovasyonun ön saflarında yer alanlar bile bu dönüşümden etkilenmektedir.
Uzmanlar “potansiyel sağlık riskleri” konusunda uyarırken, mikroplastikler genellikle kirli şehirlerden kaçış olarak görülen yeşil alanlara sızıyor.
Leeds Üniversitesi’nden yapılan yeni bir araştırma, kırsal ortamlarda kentsel alanlara göre daha fazla miktarda küçük plastik parçacıklar bulunduğu konusunda uyarıyor. Bilim insanları, ağaçların ve diğer bitkilerin atmosferden mikroplastik parçacıkları yakaladığını ve bunları ormanlık alanlara bıraktığını söylüyor.
Rusya Ukrayna savaşı eğer iddia edildiği gibi bir barış gerçekleşmez ise, önümüzdeki yılın Şubat ayında dördüncü yılını dolduracak. ABD’nin Zelensky’ye empoze ettiği 28 maddelik barış planı, maddeler 22’ye düşürülmüş olsa bile henüz tünelin ucundaki ışığı göstermiyor. Rusya’nın Kiev’e saldırıları, Ukrayna’nın Rusya’nın stratejik noktalarına saldırıları hız kesmeden devam ediyor. Peki barışın geleceğine AB ülkeleri inanıyor mu? Son olarak AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, “ilerlemeye yönelik samimi istek ortaya çıkana dek Moskova’ya baskıyı artıracağız” ifadesini kullanarak Moskova’ya olan güvensizliğini beyan etti. Von der Leyen ayrıca Ukrayna’nın güvenlik ve çıkarlarının AB’nin güvenlik ve çıkarlarının ayrılmaz parçası olduğunun da altını çizdi.
Arkadaşlar, durum pek iyi görünmüyor. Çoğu banka ve ekonomi düşünce kuruluşu, dünyanın bir düşüşe geçtiğini düşünüyor. Mutlu Yıllar!
Bunun büyük bir kısmı, ABD olarak adlandırılan dünya süper gücünün ekonomik belirsizliğinden kaynaklanıyor. Donald Trump'ın gümrük vergisi politikaları büyük bir tedirginliğe neden oldu ve bu nedenle tüm ülkelerin ekonomileri inişli çıkışlı bir seyir izliyor.
Bundan bir süre önce (9 Kasım 2025), bu satırlarda, otomasyon ile başlayıp, dijital ve diğer teknolojik gelişmelerin neden olduğu çok ağır iş kayıplarının, yapay zeka ile büyük hız kazandığına ilişkin veriler üzerinde durmuştuk. O zaman da değindiğimiz gibi, teknoloji bazlı büyük işten çıkarmaların son aylarda ciddi hız kazandığını yapılan açıklamalar ve yayınlanan haber ve yorumlardan yakından izliyor, gelişmelerin ulaştığı boyutların hangi düzeylere tırmandığını görebiliyoruz.
Klasik finans kitaplarından birini yazmasından kırk yıl sonra bile endeks tabanlı yatırımı savunma misyonuna olan bağlılığını sürdüren Burton Malkiel, ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin ile girdiği ticaret savaşının küresel büyümeye zarar verebileceğinden endişe duyduğunu söylüyor ve “Bu [ticaret savaşı] dünya ekonomisine zarar verebilir. Ticaret yapmak istememizin nedeni, bunun her iki tarafın da yararına olmasıdır. Bu, pozitif toplamlı bir oyundur” diyor.
