Bugün, iklim kriziyle mücadele tarihinin dönüm noktalarından biri olan Paris İklim Anlaşması'nın 10. yıldönümü. Konferansa bir gazeteci olarak katılan ben, izledim, dinledim ve 194 ülkenin herhangi bir konuda uzlaşıp uzlaşamayacağını merak ettim. Anlaşma sağlanmadan önceki gece, benden daha bilgili olduğunu düşündüğüm kişiler bana bunun imkânsız olduğunu söylediler. Ama sonra anlaştılar. Bunun ne anlama geldiğini ve şu anda nerede olduğumuzu anlatmanın pek çok yolu var, ancak bu hikâyenin her versiyonunda karmaşıklığa saygı duyulmalı, çünkü tam zafer ile tam yenilgi kutupları arasında çok geniş bir yelpaze var.

İran savaşı Türkiye ekonomisindeki hassas dengeleri bozmaya başladı. Akaryakıt zamlarıyla başlayan süreçte fiyat artışlarının hızlanması ve enflasyon hedeflerinde revizyonun gündeme gelmesi kaçınılmaz bir gelişme oldu. Nitekim uluslararası kuruluşlar ve bankalar Türkiye'ye ilişkin tahminlerini revize etmeye başladılar. Enflasyon ve faiz tahminlerini yukarı çekiyorlar.

Türkiye, gıda enflasyonunda, geçen Ocak ayında Arjantin’i de geride bırakarak, Güney Sudan ve İran’ın arkasından “Dünya Üçüncüsü” oldu. Bu düzeye yükselmeden oldukça önce de zaten, Türkiye bu alanda, Avrupa, G-20 ve OECD ülkeleri arasında, açık ara birinciliği ele geçirmiş ve kimseye kaptırmamıştı.

Soytarı ve şakacının —hatta bazen düzenbazın— gücü, izinli bir sınır aşımından ibaretti; tam da absürtlükle sarılı olarak ortaya çıktığı için söylenemeyecekleri söyleyebilen, resmen onaylanmış bir roldü. Soytarı ve şakacının taktığı şapkalar, rahatsız edici gerçekler için bir tür diplomatik dokunulmazlık sağlıyordu.

Önümüzdeki haftanın en önemli verisi Cuma günü TÜİK tarafından açıklanacak olan Şubat ayı enflasyon verisi olacak. AA Finans'ın Enflasyon Beklenti Anketi'ne katılan 33 ekonomist, Şubat'ta Tüketici Fiyat Endeksi'nin aylık bazda yüzde 2,87 artacağını ve Ocak'ta yüzde 30,65 olan yıllık enflasyonun Şubat'ta yüzde 31,42'ye çıkacağını tahmin etti.

Temiz Hava Hakkı Platformu Türk Nöroloji Derneği Temsilcisi Dr. Semih Ayta: “İran’daki olayın boyutu çok büyük. Yapılan modellemelere göre kirliliğin Sibirya’nın Altay bölgesindeki dağlara kadar ulaşabileceği görülüyor.”

ABD/İsrail cephesinin İran saldırısı üçüncü haftasını doldurdu, dördüncü haftaya girildi. Saldırının, daha doğrusu savaşın ne zaman biteceği konusunda savaşı başlatanlar ve sürdürme niyetinde olanlar dahil kimsenin tam bir bilgisi yok. Sadece işlerin bütün dünya için iyi gitmediği ve savaşın her türlü kural dışı, tehlikeli bir tırmanışı beraberinde getirdiği açık.

29 MART

Kanada Dominyonu kuruldu

Britanya Kuzey Amerika Yasası ile Britanya kolonileri Nova Scotia, New Brunswick ve Kanada, Kanada Dominyonu olarak, 1867 yılının bugününde birleştirildi ve Kanada eyaleti Quebec ile Ontario olarak ikiye ayrıldı.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik bombalama harekâtı olan “Epic Fury Operasyonu” 28 Şubat’ta başladı. İlk başta enerji piyasalarının tepkisi sınırlı kaldı. Ancak günler geçtikçe, İran rejiminin üst düzey liderlerinin çoğunu öldüren hava saldırısının, rejimin iktidarını sarsamadığı anlaşıldı. Ayrıca, yoğun bombardımanlara rağmen rejimin, enerji tesislerine ve Basra Körfezi'ndeki gemilere insansız hava araçları ve füzeler fırlatma kabiliyetini koruduğu da ortaya çıktı. Savaşın başlamasından iki haftadan fazla bir süre sonra, dünya enerji arzı için hayati öneme sahip bir darboğaz olan Hürmüz Boğazı fiilen kapalı durumda ve ne zaman yeniden açılacağı bilinmiyor.

Tarih biliminin bize gösterdiği gibi, Neandertaller, Homo Sapiens kökenli modern insanın en yakın akrabalarıydı ve iki insan türü, yaklaşık 40.000 yıl önce, aynı habitatların çoğunda yaşamış ve birçok kez melezleşmişti. Bilim insanlarına göre bu nedenle, bazı Neandertal DNA’ları bugün Avrasyalıların çoğunda hâlâ varlığını sürdürüyor. Ancak, bu yakınlığa rağmen Neandertallerin (Homo Neanderthalensis) ve Homo Sapiens’in soyları 400.000 ila 800.000 yıl önce farklılaşmıştı ve iki tür birçok açıdan farklıydı.